Pół miliarda złotych z krakowskiej strefy parkowania. Twarde dane obnażają niespełnione obietnice magistratu

Kiedy Kraków wprowadzał i sukcesywnie rozszerzał strefę płatnego parkowania, władze miasta przekonywały nas do swoistej „umowy społecznej”. Kierowcy mieli zacisnąć zęby i płacić, ale w zamian zyskać rotację, łatwiejszy dostęp do wolnych miejsc i nowoczesne parkingi Park & Ride na obrzeżach. Jak wygląda rzeczywistość po kilku latach? Twarde dane finansowe, które ujrzały właśnie światło dzienne, nie pozostawiają złudzeń. Strefa to dziś przede wszystkim potężne narzędzie fiskalne.

Warto na samym wstępie uściślić źródło tych rewelacji. Szczegółowe zestawienie wpływów ze strefy opublikował na portalu X (dawniej Twitter) Piotr Bartosz – krakowski przedsiębiorca, działacz Konfederacji i prezes lokalnych struktur Ruchu Narodowego. Dane te uzyskał on w oficjalnym trybie dostępu do informacji publicznej od Zarządu Dróg Miasta Krakowa (ZDMK). I choć redakcja autowkrakowie.pl nie jest w żaden sposób powiązana z tym politykiem ani jego środowiskiem, same liczby – pod którymi oficjalnie podpisuje się miejska jednostka – są bezdyskusyjne. Stanowią one wręcz doskonały punkt wyjścia do rzetelnej oceny miejskiej polityki transportowej.

ZDMK liczy zyski. Prawie 600 milionów w sześć lat

Kwoty, które napłynęły z Zarządu Dróg Miasta Krakowa, robią kolosalne wrażenie. Prześledźmy wpływy do miejskiej kasy z tytułu Obszaru Płatnego Parkowania i Strefy Płatnego Parkowania (OPP/SPP) tylko za ostatnie lata:

• 2020 r. – 64 634 865 zł
• 2021 r. – 89 035 704 zł
• 2022 r. – 98 823 347 zł
• 2023 r. – 105 232 232 zł
• 2024 r. – 110 703 348 zł
• 2025 r. – 121 309 513 zł

Łącznie daje to astronomiczną kwotę 589 739 012 zł w zaledwie sześć lat. A mówimy tu przecież wyłącznie o najnowszym okresie, pomijając gigantyczne wpływy z lat wcześniejszych.

Co zostało z „umowy społecznej”?

Zadajmy sobie teraz trzy proste pytania, które były fundamentem tamtej urzędniczej narracji o porządkowaniu miasta:

1. Czy dostępność miejsc realnie wzrosła?
2. Czy mityczna rotacja ułatwiła życie mieszkańcom?
3. Czy Kraków został otoczony wspaniałą siecią parkingów P+R na wzór Wiednia?

Odpowiedź narzuca się sama, gdy tylko spróbujemy zaparkować wieczorem na Krowodrzy, Grzegórzkach czy Kazimierzu. Zamiast ułatwień mieszkańcy widzą dziś zgoła inny obraz. Likwidowane są kolejne miejsca postojowe (często zastępowane gąszczem słupków), stawki w parkomatach pną się w górę, a sam obszar strefy bezlitośnie rozrasta się na kolejne dzielnice. A parkingi buforowe? Tych jak nie było, tak nie ma w skali, która uzasadniałaby zainkasowanie ponad pół miliarda złotych od zmotoryzowanych krakowian.

Biznes zamiast polityki transportowej

ZDMK w oficjalnych komunikatach informuje, że środki trafiają do ogólnego budżetu miasta i – zgodnie z ustawą – mogą być przeznaczane na transport zbiorowy, infrastrukturę pieszą, rowerową oraz zieleń.

Wszystko brzmi pięknie i niezwykle ekologicznie. Problem polega na tym, że pierwotna narracja magistratu była zupełnie inna. Strefa miała być narzędziem, które rozwiąże problem parkowania. Dziś cała ta operacja przypomina raczej cynicznie skrojony model biznesowy. Najpierw sztucznie ograniczamy podaż miejsc, potem drastycznie podnosimy ceny za te nieliczne, które pozostały, poszerzamy granice poboru opłat, a na koniec mówimy kierowcom z uśmiechem, że to wszystko dla ich dobra.

Pół miliarda złotych w 6 lat nie wzięło się znikąd – te pieniądze wyciągnięto bezpośrednio z portfeli krakowskich rodzin. Może to już najwyższy czas przestać mydlić ludziom oczy i zrobić uczciwe podsumowanie. Panowie urzędnicy, ile parkingów realnie powstało z tych środków i gdzie dokładnie kierowcy mogą podziwiać efekty tej mitycznej „rotacji”? Zmotoryzowani krakowianie czekają na konkrety.

Fot. Maks Michalczak